FILMSICK

เธอจะไม่กลับมาอีกแล้ว แม่สาวคนสวยในชุดสุดงามบอกลาเมืองนี้ ซื้อตั๋วเครื่องบินเที่ยวเดียวมุ่งหน้าสู่เบอร์ลินหลังจากนั้นน่ะหรือ มันจะมีอะไร นอกจากการดื่ม ดื่ม ดื่ม และดื่ม!!!!!

เปล่าประโยชน์จะมานั่งเล่าเรื่องย่อแปะหัวบทความ เพราะหนังเรื่องนี้มันมีเรื่องย่อซะที่ไหน!  เล่ากันง่ายเลยก็"ด้นี่คือเรื่องของผู้หญิงคนหนึ่งที่ตีตั๋วเที่ยวเดียวไปเบอร์ลิน โดยมีเป้าหมายเดียวคือดื่มให้ลืมโลก และหนังทั้งเรื่องไม่ได้มีอะไรมากไปกว่าภารติดตามเธอไปยังที่ต่างๆ ไม่มีที่ใดไม่มีแก้วเหล้าอยู่ในมือ หญิงสาวในชุดสุดเก๋หลากสีสัน เธอเกร่ไปรอบๆเมือง ชักชวนแม่สาวจรจัดมาร่วมดื่ม พาไปที่โรแงรม หลับแล้วตื่นมาดื่มต่อ   เอ้าดื่ม! 

ถ้าจะมีอะไรให้เล่าอีกหน่อยเราก็พอจะบอกได้ว่าจริงๆเธอมาถึงเบอร์ลินพร้อมยัยป้าสามคนในชุดสีหมองๆสุดเห่ย ป้าสามคนออกท่องเบอร์ลินคล้ายๆเธอแต่พวกหล่อนเหมือนจะมาประชุมวิชการอะไรสักอย่าง เส้นทางของเธฮกับป้าทั้งสามตัดไขว้กันไปมา  ป้าทั้งสามจับกลุ่มซุบซิบนินทาอ้างอิงสถิติ เกี่ยวกับความเมา เกี่ยวกับอุบัติเหตุจากคนเมา หรือสถิติผู้หญิงที่ถูกทำร้ายจากความเมา ไม่ก็สถิติเกี่ยวกับรักร่วมเพศ และอะไรต่อมิอะไร  พวกป้าๆอาจจะนั่งที่โต๊ะข้างหลังในร้านอาหาร ในคาเฟ่ หรือเดินผ่านสวนกันบนถนน จะอะไรก็แล้วแต่ แม่นางไม่พูดของเราไม่ได้สนใจ หล่อนดื่ม หมดแก้วก็โยนแก้วทิ้ง ตะลุยแก้วต่อไป  พบเจอสตรีข้างทางก็ลากมาดื่ม ร้องเพลงเต้นระบำ เล่นรถแข่ง หรือกระทั่งแสดงเสี่ยงตายนอนหน้ากระโปรงรถที่พุ่งเข้าไปในกองไฟ  สะใจเป็นอันดีก็ดื่มต่อ เขวี้ยงแก้วทิ้ง เสริ์ฟน้ำเปล่ารึ สาดทิ้งซะเลยยยย!

นี่คือความเปรี้ยวเยี่ยวราดหมายเลขสอง ของแท้จากตัวแม่อย่างคุณป้า ULRIKE OTTINGER หลังเสร็จจากหนังหญิงสาวผจญภัยไปรอบโลก (แต่ถ่ายในเรือง่อยทะเลาบแถวบ้าน) อันหรูหราอลังการแบบกะจิริด อย่างMADAMME X : THE ABSOLUTE RULER คุณป้า (ในขณะนั้นยังสาว) กับคู่หู TABEA BLUMENSCHEIN ซึ่งเป็นทั้งนักแสดงคู่บุญ (เธอคือMADAMME X อย่างไรเล่า) และคนออกแบบเครื่องแต่งกายประจำหนัง ช่วยการเสกสรรค์ปั้นแต่โลกวิจิตรวิปลาส  ที่จะสมจริงก็ไม่ใช่ยิ่งใหญ่ก็ไม่เชิง เป็นโลกประหลาดล้ำเฉพาะบุคคลที่มีบรรดาผู้คนแปลกๆแต่งตัวแรงๆ ทาหน้าทาตาเดินไปตามถนน จัดวางประหนึ่งภาพเขียนเซอร์เรียล ที่เคลื่อนไหวได้ แถมยังเป็นการเคลื่อนไหวไปสุ่เรื่องเล่าพิลึกพิกล ชินดที่ดูเพียงครั้งก็จำจนตาย

TICKET OF NO RETURN อาจจะเป็นหนังที่ไม่มีอะไรเลยนอกจากโปรดักชั่นวิปลาสซึ่งอลังการอย่างกระป๋องกระแป๋ง   หนังตั้งตนเป็นเสมือนภาพเขียนที่มีชีวิต   ตัวละครทุกตัวในทุกฉาก ถูกจัดวางตำแหน่ง ท่าทาง กระทั่งทิศทางการเดิน  ไม่ว่าเราจะคว้าจับฉากใดมาเป็นภาพนิ่งมันก็จะสามารถเหมือนภาพเขียนได้เสมอ 

แต่อย่าเข้าใจผิดว่านี่เป็นหนังแบบROY ANDERSON เพราะ คุณป้า OTTINGER แก่นเซี้ยวกว่านั้นล้านเท่า ใครสนเรื่องเล่ากัน ไม่ใช่หนังทุกเรื่องที่จะสามารถตีความคุณค่าเอาจากเรื่องเล่าที่หนังนำเสนอ  โยนคุณค่าตลกๆพวกนั้นทิ้งไป ในเมื่อนี่คือหนังที่ว่าด้วยเมรีขี้เมา ดื่มเหล้าไม่ย้อนคืนหนังก็ตั้งหน้าตั้งตาฉายภาพของหญิงสาวไม่สนทนากับการร่ำดื่มของเธออย่างสนุกสนาน เก๋ไก๋ ก๋ากั่น ภาพการดื่มที่นี่ที่นั่น กิจกรรรมนั้นนี้ อาจไม่ต่อเนื่องและไม่ความสำคัญต่อตัวเรื่อง แถมสิ่งใดที่สำคัญต่อการเล่าเรื่องคุณป้าก็จัดบีบรัดตัดทอนออกไป อย่างเช่นการที่ในช่วงแรกหนังให้เราเห็นว่าเธอฝันถึงคนแคระหญิง(ในชุดสูทผู้ชาย)  ซึ่งอาจจะเป็นคนรักของเธอ ก็ได้ หลายต่อหลายครัง้ง ราวกับคนแคระหญิงคือความทรงจำของเธอ ฉากหนึ่งหนังใช้วิธีการสุดเก๋ด้วยการให้เราเห็น เธอถือรูปคนแคระหญิงมาวางข้างตัวมองเห็นจากระยะไกล จากนั้นกล้องตับฉุบฉับเธอขยับเคลื่อนเข้าใกล้ ลึกเข้ามาจนเห็นดวงตา (ราวกับการจ้องมองเข้าไปในตาเธอ) เราพากันคิดเรื่องอดิตของเธอ ไอ้เรื่องประเภทที่อะไรกันหนอทำให้เธอต้องมานั่งเศร้าดื่มเหล้าไม่รู้ลืม แต่อีกไม่กี่นาทีถัดมา ภาพดังกล่าวกลับมาปรากฏซ้ำ ทีนี้ตัดจากดวงตาเธอฉุบฉับเธอกลับไปอยู่ระยะไกล แล้วยายคนแคระหญองก็เดินมาเก็บรูปตัวเองไปต่อหน้าผู้ชม !

ไม่ต้องรู้ได้ไหมว่าทำไมเธอถึงดื่มลืมตาย นั่นอาจจะเป็นสิ่งที่OTTINGER พยายามจะเตือนเราดีๆ หนังอาจมรฉากแฟลชแบค(หรือเปล่า?) ไปดูครั้งที่เธอทำงานออฟฟิศ แล้วโดนเจ้านายเจ้าอารมณ์ (KURT RAAB นักแสดงขาประจำของอีกหนึ่งตัวแม่RAINER  WERNER FASSBINDER) ไล่ตะเพิดออกจากงานเพราะหล่อนเอาแต่เมา ซึ่งเจ้าหล่อนก็โต้ตอบด้วยการคว้าขวดเหล้ามากินกันต่อหน้าแล้วโยนกระดษษว่อนไปหมดเสียเลย

ไม่อาจจับได้ (หรือไม่ต้องการให้รู้)ว่าทำไมหญิงสาวถึงเลือกการดื่มลืมโลก  หนังให้เราเพียงติดตามการดื่มของเธอไปทั่วกรุงเบอร์ลิน  ไปหาพบกับหญิงสาวนักร้องก๋ากั่นที่ออกมาร้องเพลง ตำรวจข่มขืนฉัน!(รับบทโดย นีน่า ฮาเก้น เจ้าแม่เพลงมหาภัย!)  หรือล่องเรือรูปปลาวาฬโมบี้ดิ๊ก ดื่มดวด แล้วร้องเพลงโอเปร่าพิลึกโลก บนบันไดเวียน  ไปเดินบนเส้นลวดอยู่กลางทุ่งหญ้า และพฤติกรรมห่ามเพี้ยนานัปการของบรรดาสาวๆนักดื่มที่เมาอยู่ตลอดเวลา จนเราเองรู้สึกว่ากระทั่งคนทำคงเมาแหลกตอนทำเหมือนกัน

ในช่วงท้ายของหนังนี้เอง OTTINGER โผล่ออกมา(เธอมักโผล่มารับเชิญในหนังของตัวเองเสมอ และมักโผล่มาเพื่อ เอ่อ อ่านหนังสือ! ซึ่งครั้งนี้ก็ด้วย) เธอโผล่มาอ่านบทละคร ที่จะส่งต่อกันอ่านไปเรื่อยๆ เรื่องราวเศร้าสร้อยบางอย่างที่ไม่อาจจจับเนื้อความราวกับเป็นการพูดแทนสิ่งที่สาวเงียบไม่ได้พูดตลอดทั้งเรื่อง ผู้คนมากมาย ตั้แงต่แม่บ้านจนถึงเซลล์แมนส่งต่อหนังสือกันอ่าน ขณะเดียวกันเธอเมาอ้วกอยู่ในห้องน้ำ!

และไม่ว่าเราจะจับได้หรือไม่ว่านี่คือกาประกาศกร้าวของหญิง เพื่อหญิงที่จะไม่ยอมตกอยู่ในอาณัติใดๆอีกแล้ว ไปพ้สนจากสถิติเน่าๆ บทบาทผู้หญิงเก่าๆในฐานะแม่และเมีย ไปสู่โลกพิเศษที่เมาได้ มันสืได้โดยไม่แคร์อะไรอีกต่อไป ไม่ว่าเราจะจับได้หรือไม่ ว่านี่คือหนังที่เป็นเสมือนแถลงการณ์อันเต็มไปด้วยความไม่ประนีประนอม มากกว่าจะทำตัวให้เป็นที่รักของผู้ชม ไม่ว่าเราจะจับได้หรือไม่ว่านี่คือหนังที่น่าตื่นเต้นยิ่ง

เราก็ยังรู้สึกถึงความเศร้าสะเทือนอารฒณ์เต็มหัวอกในฉากสุดท้ายอยู่ดี  และลำพังเพียงฉากนี้ฉากเดียวก็สามารถอธิบายเรื่องทั้งหมดได้  เพราะในฉากนี้ เราเห็นเธอ เดินคนเดียวในชุดสีเงินประหลาดล้ำ (ที่น่าจะทำมาจากฟอยล์ห่ออาหาร เธอสวมรองเท้าส้นสูงเมามายไปตามโถงทางเดินแคบๆที่ทุกด้านกรุกระจก ทุกก้าวที่ส้นรองเท้าของเธอย่ำลงไป พื้นแก้วจะปริแตก ตามจังหวะเชื่องช้าของความเมามาย เสียงเปรื่องปร่างของกระจก ราวกับเธอเดินไปบนเส้นทางโรยเศษแก้ว เจ็บปวดเดียวดาย หากงดงามในชุดสุดเก๋และไม่มีสักคำที่เรียกว่าความสงสารตัวเอง!

น่าเสียดายที่หนังของคุณป้า OTTINGER หาดูได้ยากยิ่ง (หนังเกือบทั้งหมด รวมทั้งตัวคุณป้าเองเคยเดินทางมาฉายโชว์ในเทศกาล WORLD FILM FESTIVAL OF BANGKOK เมื่อหลายปีก่อน) แต่จนถึงตอนนี้ก็ยังไม่มีแผ่นให้ดูกันทั่วไป (กล่าวให้ง่ายกว่านั้นว่าหาดูแทบไม่ได้กันทั่วโลก ยกเว้นในเวบของคุณป้าเองซึ่งขายแพงมากๆ ) ไม่เช่นนั้น เราคงจะได้พูดคุยเกี่ยวกับคุรป้าอย่างคึกคักในอนาคต!

MORE FROM OTTINGER

กระทู้กราบเท้า Ulrike ottinhger รวมมิตรความคิดเห็นข้อมูลและปากคำของผู้รอดชีวิตจากหนังของเธอ

ULRIKE OTTINGER กับผลงานของเธอ : ‘แห่งการสรรเสริญความพิกล-วิกาล ของเหล่าชีวิตหลบเร้น'

PRATER ( ULRIKE OTTINGER /2007) :วิจิตร วิปริต

ULRIKE OTTINGER Back In BERLIN FILM FEST 2009