FILMSICK

ยามเช้าอันมืดหมอง เด็กสาวมาหาเด็กหนุ่มที่ไร่ เธอถามไถ่ถึงหมายเรียกตัวไปเกณฑ์ทหาร จากนั้นเธอจูงมือเขาเข้าไปในพุ่มไม้ ถอดกางเกงเปลือยท่อนล่างแล้วนอนลงบนพื้นหญ้า ทั้งคู่ร่วมรักกันอย่างเงียบเชียบเยียบเย็นในต้นฤดูหนาว จากนั้นลุกขึ้นสวมเสื้อผ้าแล้วกลับไปทำงานในไร่

สถานที่แห่งนั้นคือหมู่บ้านชนบทเล็กๆ ต้นฤดูหนาว พื้นดินเป็นโคลนหยำเหยอะในส่วนที่น้ำขัง ต้นไม้ยืนต้นแห้งตาย และทุ่งหญ้าก็แห้งและแข็ง เด็กหนุ่มชื่อ ANDRE เขากำลังจะไปเกณฑ์ทหารไปรบในตะวันออกกลาง เด็กสาวชื่อ BARBE เธออาศัยอยู่กลับพ่อในไร่ติดๆกัน ทั้งคู่ไม่ยอมรับว่าเป็นคู่รักกัน แม้จะร่วมรักกัน หรือรักกัน เพราะ BARBE มีสัมพันธ์กับผู้ชายไปทั่ว หรือเพราะANDRE เฉยเมยเย็นชา คืนนั้น BARBE ออกไปกับหนุ่มคนอื่นกลังจาก ANDRE ปฏิเสธว่าทั้งคู่ไม่ได้เป็นเฟนกัน หลังจากนั้น ANDRE เพื่อนของเขา และหนุ่มคนนั้นก็จากไปรบ ยังดินแดนตะวันออกกกลาง ทำจิตวิญญาณหล่นหายไปในสถานที่ที่เหมือนนรก ขณะเดียวกัน คนที่รอก็แตกสลายไปไม่ต่างกัน

BRUNO DUMONT เป็นผู้กำกับชาวฝรั่งเศส จอมฉาวโฉ่ FLANDERS เป็นหนังเรื่อง สี่ของ DUMONT หนังก่อนหน้านั้นของเขาประกอบด้วย JESUS,YOU KNOW ซึ่งว่าด้วยเด็กหนุ่มสองคนที่เกลียดอาหรับเข้าไส้ เรื่องที่สองคือ L HUMANITE ว่าด้วยการสืบสวนคดีข่มขืนเด็กหญิงวัย 11 ขวบ เรื่องที่สามคือ TWENTYNINE PALMS ว่าด้วยชายหญิงคู่หนึ่งที่ขับรถไปในทะเลทรายด้วยกัน

ฟังจากเนื้อหาคร่าวๆก็ไม่น่าจะนับเป็นหนังฉาวโฉ่ได้ แต่การณ์กลับไม่เป็นเช่นนั้น เพราะหนังทั้งสี่เรื่องของเขาล้วนเต็มไปด้วยความรุนแรง เพราะในทุกเรื่อง จะมีฉากข่มขืนแบบจะตา สองหนุ่ในเรื่องแรกออกข่มขืนสาอาหรับ แน่นอน เด็กผู้หญิงในเรื่องที่สองถูกข่มขืน เรื่องที่สาม นั้น ชายหญิงคู่นี้อาจเป็นคู่รักกัน แต่เมื่อเดินทางไปด้วยกันในที่สุด ฝ่ายชายก็ข่มขืนฝ่ายหญิง

ฉากเซกส์โจ่งแจ้งในหนังทำให้ DUMONT ถูกประณาม แต่นั่นยังน้อยกว่าวิธีคิดแบบมองโลกในแง่ลบในหนังของเขา หนังของBRUNO DOMONT ตีแสกหน้ามนุษย์ด้วยการเปิดเผยเนื้อหาด้านมืดในจิตใจ โดยอาศัยแรงกดของสถานที่ ทัศนียภาพ ผู้คนในหนังของDUMONT มักเต็มไปด้วย เพศชายที่เก็บกด เห็นแก่ตัว และผู้หญิงในหนังของเขาทุกเรื่อง มักเป็นสาวร่านสวาท คลั่งเซกส์ แต่นั่นไม่ได้หมายความว่าหนังของเขาคือหนังหญิงร้ายชายเลว หากมันคือหนังของคนที่แตกสลายทางวิญญาณและพยายามเยียวยาตัวเองด้วยวิธีการอำมหิต สกปรก ต่ำช้าแหกกรอบศีลธรรม จะว่าไปแล้วเราอาจบอกได้ว่า BRUNO DUMONT คือ MICHAEL HANEKE น้อยๆ ที่ทำหนังตบกะโหลกคนดู ได้อย่างถึงอารมณ์

มากไปกว่านั้น DUMONT ยังรู้จักใช้ประโยชน์จากทัศนียภาพในหนังของเขาได้เต็มประโยชน์ (อยากจะเรียกเขาว่า WIM WENDERS น้อยด้วยอีกคน) ท้องฟ้า ทุ่งโล่ง ทะเลทราย โมเต็ลริมทาง ฟาร์มหยำเหยอะ ถูกนำมาใช้ประโยชน์กดข่มตัวละครเต็มที่จนกลายเป็นตัวละครของเขาไปด้วย

แต่ BRUNO DUMONT ก็คือ BRUNO DUMONT ลักษณะเลือดเย็นเฉพาะตัวของเขา เป็นแบบที่เป็นของเขาเองและเราเชื้อเชิญคุณมาพิสูจน์ครับ

และใน FLANDERS หนังยังมีองค์ประกอบแบบ DUMONT แบบครบถ้วนกระบวนความ หญิงสาวร่านสวาทที่มีเซกส์กับคนไปทั่ว คนหนุ่มเก็บกดเห็นแก่ตัว ที่ถูกสั่งสอนจนแตกสลาย ไล่เรื่อยไปจนถึงทัศนียภาพ

FLANDERS จับภาพ ชนบทของฝรั่งเศส ที่ไม่ได้สวยสดงดงามแบบในโปสการ์ด แต่สกปรก เปียกชื้น และเต็มไปด้วย ความแห้งแล้งเย็นชา (จาก L HUMANTE และ JESUS, YOU KNOW) ในขณะที่ ANDRE ไปรบ BARBE พล่านไปทั่วหมู่บ้าน ชายคนหนึ่งมีSEX กับเธอในโรงนามืด ทุกอย่างเป็นไปอย่างเย็นชา (ตลอดเรื่องเราไม่เคยเห็นใบหน้าของBARBE เปี่ยมสุขจากเพศสัมพันธ์เลยแม้แต่ครั้งเดียว) ฤดูหนาวที่เต็มไปด้วยหิมะ ไปจนถึงฤดูร้อนที่BARBE กลายเป็นบ้า เมื่อเธอตั้งท้องกับชายหนุ่มในบาร์ (หรืออาจจะANDRE หรือออาจจะใครก็ได้ )เธอไปทำแท้งและถูกส่งเข้าโรงพยาบาลบ้า

หากในทะเลทรายแห้งแล้งเปลือยเปล่า จนเรารู้สึกกระหายน้ำยามจ้องมอง ( ทะเลทรายเคยเป็นตัวละครหลักใน TWENTYNINE PALMS ) ANDRE ลาดตระเวนละโดนไล่ล่าจากกองทัพอาหรับ พวกเขาจับสาวอาหรับคนหนึ่งมารุมข่มขืน (ในฉากSEXของหนังเรื่องนี้ กล้องจะถ่ายทำในระยกลาง เห็นทั้งเหตุการณ์โดยไม่ตัดต่อเร้าอารมณ์เจ็บปวดของเหยื่อ หรือแสดงความสะใจของผู้กระทำ ไม่มีดนตรีประกอบรุนแรงหรือหวานเศร้า เพียงจ้องมองเงียบเชียบจากสายตาของบุคคลที่สาม ด้วยดวงตาที่เย็นชา จนกลายเป็นฉากชวนขนลุกที่สุดฉากหนึ่ง

ที่เปิดโล่งคือปิดล้อม ทัศนียภาพในหนังเรื่องนี้เป็นเช่นนั้น หนังให้เราเห็นภาพของทุ่งหญ้าและท้องฟ้าเปิดโล่ง แต่สิ่งที่คนดูรู้สึกความกว้างใหญ่ของมันกดทับลงมา ฉากหนึ่งที่ตัวละครทุกคนในเรื่องนั่งผิงไฟ เรามองเห็นทัศนียภาพของชนบท ที่ควรจะสวยงามแต่กลับรู้สึกเยียบเย็นและกดข่ม ฉากการร่วมรักของBARBE กับ ANDRE ก็เป็นไปอย่างชืดชา (อีกครั้งที่กล้องมองเหตุการณ์ด้วยดวงตาเย็นชา) ต่อมาฉากในสนามเพลาะและฉากทะเลทรายกว้างไกล ยิ่งดูกดข่มจนเหมือนกับทะเลทรายจะกินเลือดเนื้อของพวกเขา

มนุษย์เพศชายในหนังของDUMONT ก็ยังคงเป็นตัวริยำเช่นเคย พวกเขาเห็นแก่ตัว นิสัยเลว และใจโหด เห็นผู้หญิงเป็นวัตถุทางเพศ แสดงอำนาจของเพศชายแบบเต็มที่ และการสั่งสอนมนุษย์เพศชายใน FLANDERS (เมื่อสาวอาหรับที่พวกเขาข่มขืนกลับมาเอาคืน) อาจทำให้ฉากท้ายๆของTWENTYNINE PALMS กลายเป็นฉากที่พอรับได้ไปเลยทีเดียว

เลยพ้นไปจากตัวหนัง นี่คือหนังอีกเรื่องในกระบวนหนังPOST 9/11 ซึ่งบุกคานส์ปีที่แล้วแบบตบเท้า และทำได้ยอเยี่ยมเสียด้วย ในกรณีของFLANDERS หนังอาศัยศิลปะของความนิ่งงันและชั่วช้า สร้างภาพผลกระทบของสงคราม จากดินแดนห่างไกล แต่ส่งผลมากมายไปในทุกผู้คน ในระดับ ปัจเจก ANDRE กลายจากคนหนุ่มสามัญไปสู่คนหนุ่มที่แตกสลายโดยสมบูรณ์ ฉากสุดท้ายของหนังเป็นการบอกรักที่คลุมเครือเยือกเย็นจนเราไม่อาจแน่ใจได้ว่า ทั้งคู่ในที่สุดก็รักกัน หรือเพียงพยายามเกาะเกี่ยวกันไว้ไม่ให้ตัวเองแตกสลายไปในอากาศ

แต่ในระดับใหญ่ เราสามารถแบ่งหนังได้เป็นสองช่วง สองภาค นั่นคือ ส่วนของชนบทฝรั่งเศส และส่วนของทะเลทราย (มองจากตัวDUMONT นี่คือครึ่งแรกและครึ่งหลังในหนังทั้งสี่ของเขา) หากเราพับทบหนังสองข้างเข้ามาหากัน หนังมีจุดร่วมอยู่ที่ การข่มขืน (อา DUMONTมากๆ) BARBE เป็นวัตถุทางเพศของผู้ชายในหมู่บ้านของเธอ ในขณะที่สาวอาหรับเป็น วัตถุทางเพศ ของทหารฝรั่ง ผิดกันตรงที่ BARBE ค่อยแตกสลายไปทีละน้อย ในขณะที่สาวอาหรับตอบโต้กลับด้วยวิธีการที่รุนแรงกว่าเป็นร้อยเท่า หากเราแทน ผู้หญิงในเรื่องนี้ด้วย แผ่นดิน (ฉากSEXทั้งเรื่องไม่มีฉากไหนเกิดในห้องหับมิดชิด (ยกเว้นฉากBARBE ในโรงนา มันเกิดขึ้นในที่โล่งแจ้งกลางแผ่นดิน) ชายชาวตะวันตกใช้ทัศนคติจ้าวโลก กดข่มให้ใครสักคนตกเป็นเบี้ยล่าง เป็นบรรณาการทางเพศ โดยไม่รู้สึกผิด แต่กลับสตรีชาวอาหรับ (ซึ่งอาจได้ชื่อว่าเป็นดินแดนที่เหยียดเพศตามสายตาตะวันตก) เธอลุกขึ้นมาตอบโต้อย่างรุนแรง ไม่ต่างจากการบุกรุกเข้าไปยังดินแดนเหล่านั้น แล้วโดนตอบโต้กลับด้วยการก่อการร้าย

BRUNO DUMONT ยังคง ใช้วิธีการเฉพาะตัวในการแสดงทรรศนะที่เขามีต่อสถานการณ์โลกได้อย่างน่าทึ่ง โลกเสรีที่เปิดโล่งที่แท้คือการปิดล้อมทรรศนะแคบๆของตนและพยายามจัดระเบียบโลกอื่นท้องฟ้าอื่น แต่ไม่มีทางสำเร็จ ในที่สุด ANDRE กลับบ้าน พบเพียงความแตกสลายทั้งภายในตัวเขา และในโลกที่เขาเคยอาศัยอยู่

BRUNO DUMONT

FOOTNOTE

TWENTYNINE PALMS

http://filmsick.exteen.com/20050614/twenty-nine-palms-fs