FILMSICK

ช่วงสิ้นปี 1999
เกิดโรคระบาดชนิดหนึ่งในไต้หวัน เรียกขานนาม taiwan fever
ว่ากันว่ามีแมลงสาบเป็นพาหะนำโรค
ผู้ป่วยหลังจากติดเชื้อ ใช้เวลาไม่นานนักจะลงไปคลานสี่ขา
ซุกซ่อนตัวตามซอกหลืบอับชื้นมืดมิดในสถานที่ที่อยู่อาศัย
หลายคนหลบอยู่เช่นนั้นนานหลายชั่วโมง หลายวัน
ประพฤติตนเยี่ยง -แมลงสาบ -
รัฐบาลประกาศภาวะฉุกเฉิน อพยพผู้คนออกนอกเขตติดเชื้อจนหมดสิ้น
ก่อนสิ้นปีเจ็ดวัน รัฐบาลประกาศให้ผู้คนอพยพออกไปให้มด ก่อนจะตัดน้ำตัดไฟอย่างเป็นทางการในวันที่ 1 มกราคม ปี 200

แต่อย่างไรก็ดี ยังมีผู้คนหลงเหลืออยู่ในเขตดังกล่าว
ชายหนุ่มอาศัยใน อพาร์ทเมนท์ ดื่มเบียร์จนเมามายหลับไปทั้งชุดชั้นใน
ใต้ห้องของเขาเป็นห้องของหญิงสาวที่กักตุนกระดาษชำระไว้เต็มไปหมด
ห้องของหญิงสาวมีปัญหาเรื่องท่อประปา ช่างประปาจึงมาเคาะห้องชายหนุ่ม
หลังจากซ่อมนู่นนี่อยู่พักหนึ่ง เขาเจาะพื้นห้องชายหนุ่มจนเป็นรูโหว่ มองเห็นห้องข้างล่างได้
ท่ามกลางภาวะสกปรกอับชื้นของฝนที่ตกอยู่ตลอดเวลา และท่ามกลางหายนะของโรคประหลาด
-ความไม่สัมพันธ์-ของชายหนุ่มชั้นบนและหญิงสาวชั้นล่างดำเนินไปอย่างแปลกประหลาด เหนือจริง และที่สำคัญ เงียบเชียบจนราวกับไม่มีทั้งความสัมพันธ์ และไม่สัมพันธ์ใดๆ

.....................................................

http://www.imdb.com/title/tt0156610/

เป็นที่เลื่องลือและล่วงรู้กันเป็นอย่างดีว่า หนังของผู้กำกับชาวไต้หวันนาม ไฉ้หมิงเลี่ยง มักเต็มไปด้วยการแช่กล้องทิ้งเนิ่นนานตัวละครของเขา(ซึ่งมักเป็นนักแสดงชุดเดิมซ้ำๆ ในบทแบบเดิมๆ) เงียบใบ้

การนั่งเหงา การเดินเล่น การนอนหลับ อาจเป็นเรื่องธรรมดาในหนังของคนอื่น แต่ในหนังของไฉ้หมิงเลี่ยง มันทำให้หลายคนผวา เพราะมันจะใช้เวลาเนิ่นนานเท่ากับเวลาที่เรานั่งเหงา เดินเล่น หรือ นอนหลับ จริงๆ สภาวการณ์เงียบเชียบ โดดเดี่ยวเปลี่ยวเหงา โมงยามชวนเบื่อหน่ายที่ไม่มีค่าแก่การจดจำ กลับกระจัดกระจายทั่วไปในหนังของเขา ราวกับจะแทนที่ฉากเร้าอารมณ์ไปจนหมดสิ้น แม้ฟังดูน่าเบื่อชวนเหงาหลับ(ซึ่งอาจทำให้หลับได้จริงๆ และอาจพบเมื่อวูบตื่น ตัวละครยังคงอยู่ในฉากเดิม ) แต่ภาพนิ่งที่กระทบโสตประสาทเราจะค่อยๆดึงดูดดและกลืนกินเรา(ถ้าเราอดทนพอ) ลากเราจมดิ่งสู่ห้วงลึกแห่งความ อึดอัดขัดข้อง หมองเศร้า เงียบเหงา เบื่อหน่าย และสิ้นไร้ ซึ่งความสามารถในการสื่อสาร อันเป็นสภาวะสามัญของตัวละครในหนังของเขา และใช่หรือไม่ที่เป็นสภาวะสามัญในชีวิตเรา เกิดขึ้นซ้ำๆกินเวลายาวนาน และอืดเนือยเกินกว่าจะจดจำ จะว่าไปแล้วชีวิตเราซ้ำซากถึงเพียงนั้น !

หนังเรื่องนี้ก็เช่นกัน หนังยังคงเป็นหนังแบบ ไฉ้หมิงเลี่ยง แบบครบถ้วนกระบวนความ บทสนทนาน้อยคำ กับการจับภาพแช่นิ่งยาวนาน ความสัมพันธ์ที่ไม่คืบหน้าไปไหน และเหตุการณ์แบบที่หนังเรื่องอื่นเลือกตัดทิ้ง แต่ภายใต้รูปโฉมนั้น หนังสร้างโลกเฉพาะของตัวเองขึ้น และเหตุการณ์ไร้ความหมายนั้นค่อยๆร้อยรัดคนดูไว้ สร้างความ รู้สึก ทั้งแปลกแยกแตกต่างและ ทั้งเป็นหนึ่งเดียว กับเรื่อง ขยายใจความที่หนังต้องการสื่อสาร(ด้วยการไม่สื่อสาร)ได้จนเรารู้สึก

ท่ามกลางบรรยากาศของหายนะ หนังไม่ได้มุ่งเน้นประเด็นไปที่ เกิดอะไรขึ้น หรือผู้คนทำอะไรเพื่อตอบสนองเหตุการณ์นั้น
เพราะเรื่องที่หนังต้องการจะพูด กับเป็นเรื่องของความสัมพันธ์ระหว่างผู้ชาย กับ ผู้หญิง ในโลกปัจจุบัน โลกที่ผู้คนพากันกลายเป็น แมลงสาบ ไปหมดสิ้น(เป็นการเสียดสีพฤติกรรมของผู้คนในยุคปัจจุบันได้แสบสันต์ทีเดียว ) ในโลกเยี่ยงนั้น เพศหญิงและ เพศชาย อยู่ร่วมกันด้วยความสัมพันธ์ในรูปแบบใด

หนังให้ผู้หญิง ( ซึ่งไม่มีชื่อ ) อาศัยอยู่ชั้นล่าง และให้ ผู้ชาย( ซึ่งแม้ไม่มีชื่อแต่เป็นที่รู้กันว่าน่าจะชื่อ เสี่ยวกัง- อันเป็นชื่อเล่นของหลี่คังเซิง พระเอกคนเดียวของพี่ไฉ้ และในหนังเรื่องอื่นๆของพี่ไฉ้ พระเอกจะชื่อ เสี่ยวกัง เสมอ )อยู่ชั้นบน การจัดตำแหน่งของห้องที่ตรงกัน คล้ายจะบ่งบอกถึงโลกในสภาพ ชายเป็นใหญ่ - อยู่เหนือเพศหญิง ความสัมพันธ์ของทั้งสองเกิดผ่าน รูโหว่ - บนเพดาน ของเธอและบนพื้นของเขา สิ่งที่ชายหนุ่มทำหลังจากเกิดรูโหว่ขึ้น ประกอบไปด้วยการ อ้วก ฉี่ แอบมอง และเทน้ำลงไปยังห้องของหญิงสาว ซึ่งฟังดูคล้ายความสัมพันธ์แบบที่เพศหญิงถูกกระทำจากเพศชาย ภายใต้สังคมชายเป็นใหญ่ ยิ่งหลังจากความจริงหลุดออกจากปากของหญิงสาวว่าช่างประปา ผู้สร้างรู้โหว่นั้น ที่แท้อาจเป็นคนรักของเธอ ยิ่งบอกกับเราว่า รูโหว่ในห้องใจของเธอเกิดจากผู้ชายกระทำ และถูกกระทำซ้ำซ้อนโดยผู้ชายชั้นบน

หญิงสาวเป็นคนรักสะอาด เธอกักตุนกระดาษชำระไว้จนเต็มห้องเธอไปหมด และเธอเช็ดล้างมือทุกครั้งเวลาสัมผัสสิ่งของต่างๆตัดกับภาพห้องของเธอที่ดูทรุดโทรมลงไปเรื่อยๆตามเวลาที่ในหนังที่ผ่านไป วอลล์เปเปอร์หลุดล่อนจนเห็นผนังกะเทาะสีกระดำกระด่าง กองกระดาษชำระสุมเต็มห้องจนดูรกเรื้อ ต่างกับห้องของชายหนุ่มที่ดูสะอาดอยู่ตลอดเวลาจนสังเกตได้

หญิงสาวชอบฝันกลางวัน เวลาเธอฝัน ภาพในหนังจะกลายเป็นหนังเพลงเต้นประกอบเพลงหวานเก่าแก่ของเกรซ ชาง (หยาง กุ่ย เม่ย ดาราหญิงในเรื่อง ทั้งร้องทั้งเต้นได้น่าตื่นตา ในฉากนั้น และในอีกห้าวินาทีต่อมา เธอก็สามารถกลายเป็นสาวอมทุกข์ ในหนังของไฉ้หมิงเลี่ยง ได้อย่างชวนหมองเพียงมองหน้า ) แม้เธอจะไม่เอ่ยปาก แต่ในเพลงนั้น เราพบว่าเธอโหยหาผู้ชายคนหนึ่งอยู่ลึกๆ และชายชั้นบนดูเหมือนจะเป็นตัวแทนผู้ชายทั้งมวลที่เธอต้องการ แม้รูโหว่ ในห้องใจจะทำให้เธอต้องปิดกั้นตัวเอง(เธอคุยกับชายหนุ่มเท่าที่จำเป็น และมักเก็บตัวในห้องลำพัง) คล้ายสะท้อนภาพของเพศหญิงที่ถูกความรักทำร้ายจนต้องปิดตัวเองแต่ลึกๆก็ยังโหยหาความสัมพันธ์อยู่ดี

ในขณะที่เขา คล้ายจะเป็นตัวแทนของเพศชาย เขาไม่ได้สนใจเธอเป็นพิเศษมาก่อนหน้านี้ แต่พอมีรูโหว่บนพื้น เขาก็แอบมองเธอ เขาอาจจะกระทำพฤติกรรมแย่ๆใส่เธอ (เพราะเขาอยู่เหนือหัวเธอ อันหมายถึงสังคมชายเป็นใหญ่) แต่เขาก็นึกสนุกกับเรื่องนี้ คืนหนึ่งเขาทุบรูโหว่นั้นจนใหญ่พอ สิ่งแรกที่เขาแหย่ลงไปในรูนั่นคือ -เท้า ของเขาเอง (มุกตลกในฉากนี้ และมุกตลกหน้าตายร้ายกาจ ในหนัง ยังเป็นอีกเครื่องหมายการค้าหนึ่งของไฉ้หมิงเลี่ยง อีกด้วย) การแหย่เท้าลงในห้องเธอ อาจมีนัยยะ ถึงภาวะชายเป็นใหญ่ (ถ้าห้องเธอคือหัวใจ รูโหว่ คือแผลเก่าจากความรัก การแหย่เท้าลงไปคล้ายกับจะเป็นการกระทำอันไม่สมควรนัก นอกจากนี้มันอาจย้อนกลับไปหมายถึง การก้าวขาข้างหนึ่งลงไปเกี่ยวพันกับชีวิตของผู้หญิงชั้นล่างอีกด้วย

และแม้หนังจะไม่ให้ทั้งสองร่วมซีน หรือ พูดคุยกันมากนัก แต่หนังกลับนิยมให้ทั้งสองอยู่โดดเดี่ยวในห้องของตน กระทำพฤติกรรม เดียวกัน (ฉากกินมาม่า ของหนัง เจือความโรแมนติคอยู่ไม่น้อย) คล้ายกับจะบอกว่า แม้โครงสร้างซับซ้อนจะทำให้หญิงกับชายถูกแบ่งออกจากกัน และมีความเหลื่อมล้ำต่ำสูงในกันและกัน หากแต่เมื่อแยก หญิงและชาย ออกจากเพศสถานะเปิดเปลือยจนเหลือเพียงตัวตนที่แท้(หนังให้ทั้งคู่นิยมนุ่งชุดชั้นในอยู่บ้าน)ทั้งหญิงและชายล้วนเท่าเทียมกัน และ ต้องการกันและกัน

ในตอนท้าย หนังเลือกคลี่คลายตัวเองด้วยวิธีที่แสนสวยงาม ช่องโหว่ ที่เคยเป็นตัวแทนของบาดแผลจากความสัมพันธ์ต่างเพศ กลับกลายเป็นช่องทางที่ให้ ที่ให้ทั้งคู่ได้เปิดเปลือยตัวตนต่อกัน ให้เพศหญิงหลุดพ้นจากห้องใจรกเรื้อ และให้เพศชาย ได้รู้จัก รัก ใครสักคน เพลงเก่าของเกรซ ชาง ลอยหวานแว่ว จับเนื้อความได้ว่า

ฉันไม่สนว่าจะเป็นใคร
แค่มีสองเราในฤดูใบไม้ผลิเท่านั้นเอง

และข้างนอก แม้หนังจะไม่ถ่ายให้เราเห็น ก็เชื่อได้ว่า ฝนจะไม่ตกอีก และเราได้ค้นพบว่า วิธีเยียวยา โรคแมลงสาบ(ซึ่งคล้ายกับภาวะป่วยไข้ในใจมีรูของทุกผู้นามในโลกปัจจุบัน)นั้นอาจใช้เพียง ความรัก- เท่านั้นเอง

.................................................

ข้อมูลหนังเรื่องนี้ดูเพิ่มเติมได้ที่

และหนังหาได้ที่ร้านพี่คนนั้น จตุจักร เช่นเดิมครับ